Al in 2013 waarschuwden wij autoriteiten in Nederland en Europa en ook belanghebbenden en betrokkenen in vee transport en slacht, over het groeiend aantal gesloten vee transportwagens bij vooral Nederlandse transport bedrijven. Deze wagens zijn in strijd met de Europese vervoerswetten aangezien ze visuele inspectie van de dieren beperken of geheel blokkeren, ook de toegang tot de dieren word beperkt of onmogelijk, dit vormt een risico voor dieren welzijn als temperaturen en de vochtigheidsgraad stijgen. Deze veewagens hebben geen airconditioning maar alleen ventilatoren die zijn ingebouwd in de dichte muren.
We published a report in 2013 benadrukken wij het belang van goede toegang tot de dieren in de veewagens. Zonder die toegang in de wagen kan de chauffeur ze niet goed voeren, water geven of dieren in nood behandelen (zoals een jong dat per ongeluk aan boord geboren is of een dier dat valt en vast kom te zitten onder andere dieren of gewond is geraakt). We zagen herhaaldelijk, tijdens onze inspecties dieren die urenlang onnodig leden, soms zelf stierven, omdat er geen mogelijkheid was om bij ze te komen in de wagens en er geen plek was om de dieren makkelijk uit te laden. In sommige gevallen had de chauffeur niets gemerkt tot dat het al te laat was. We krijgen ook steeds meer feedback van chauffeurs dat zij in de gesloten wagens het niveau van hitte stress onder de dieren niet kunnen controleren op hete, vochtige dagen.. Tijdens onze inspecties, vooral bij Nederlandse varkens die vervoerd worden naar Nederlandse slachthuizen in gesloten wagens, zagen wij dat de hitte en luchtvochtigheid in die wagens veel hoger was dan in de conventionele wagens. Bij het openen van de kleine inspectie luiken zagen we varkens die heel snel ademden, varkens met schuim om de bek en wanhopig hun kop naar buiten probeerden te steken. Sommige varkens waren helemaal verlamd, lagen plat op de vloer. Dit was voor Eyes on Animals de aanleiding om een rapport in 2017 uit te brengen over het gebrek aan wetenschappelijke informatie of inventaris beschikbaar over het gebruik van deze gesloten wagens en waarin wij ons afvroegen waarom deze wagens toegestaan zijn op de wegen terwijl er te weinig bekend is of ze dieren voldoende beschermen op hete, vochtige dagen. In de zomer van 2021 bevestigde een slachthuis aan Eyes on Animals dat op een dag 16 varkens dood aankwamen in een gesloten veewagen. Een ander slachthuis gaf aan dat inderdaad meer dode dieren arriveren in de gesloten wagens dan in de normale veewagens op tropisch warme dagen. .
We zien en horen ook nog maar een topje van de ijsberg- hoeveel andere varkens zijn er aan gekomen op hete, vochtige dagen waar Eyes on Animals niets van hoort of ziet? Hoeveel varkens kwamen wel levend aan maar leden zwaar onder hittestress zonder dat werd opgemerkt door belanghebbenden en de autoriteiten? In 2021 hebben wij opnieuw metingen gedaan van de warmte en vochtigheidsgraad binnen de gesloten en de conventionele wagens, en publiceerden wij onze bevindingen met foto’s om de ernst van de situatie visueel te illustreren. We spraken ook met een van de fabrikanten van de gesloten wagens, die toegaf dat er geen onafhankelijk onderzoek was gedaan of beschikbaar is, dat laat zien of deze wagens voldoende bescherming bieden aan de varkens op hete, vochtige dagen. Ook hebben de Nederlandse autoriteiten niet de eis gesteld dat deze wagens eerst getest moeten worden om vast te stellen of ze wel geschikt zijn. Ze verschenen ineens op de Nederlandse markt en het aantal aan trucks neemt ongecontroleerd toe op de Nederlandse wegen. Geen enkel ander Europees land gebruikt de wagens op deze manier, sterker nog, veel landen geven aan dat ze deze wagens zouden verbieden. Het meest zorgelijke is dat een van de fabrikanten zijn ontwerp nu zodanig heeft gewijzigd dat de gesloten trucks nu kunnen worden aangepast en eventueel open worden gezet. Ze kunnen dan open of dicht, in plaats van permanent gesloten.
Dit laat zien dat in de afgelopen jaren de belanghebbenden zelf zich zorgen zijn gaan maken over de omstandigheden binnen de afgesloten trucks, en ze willen dus nu de mogelijkheid hebben om ze open te zetten. Het is te betreuren dat in alle voorbije jaren er geen standaard of toezicht is geweest. We hebben vandaag nogmaals met NVWA autoriteiten gesproken met het verzoek om onze zorgen hier over serieus te nemen en deze zomer te inventariseren om te aan te tonen of er een verband is tussen dieren, in het bijzonder varkens, die bij slachthuizen aankomen met tekenen van hitte stress en het type veetransportwagen. Ze lieten ons weten dat ze dit voor de zomer zullen overwegen, als hun beperkte tijd en middelen dit toelaat.
