Afgelopen zaterdag hielden we voor de eerste keer een dierenwelzijnsworkshop voor kippenvangers. We gaven deze training aan Nederlands grootste kippenvangbedrijf genaamd Gemril, in Arnhem. Gemril is gespecialiseerd in het vangen en laden van uitgelegde legkippen. Ze worden gehuurd door eierboeren om te komen om de schuur leeg te maken als de hennen niet meer voldoende eieren leggen en de boer zijn vogels naar het slachthuis wil sturen.
Kippenvangers hebben dikwijls moeilijke werkomstandigheden. De gemiddelde vanger wordt verondersteld om tussen de 150 en 250 kippen per uur te vangen in donkere en stoffige omstandigheden. Met het welzijn van de vogels is het gedurende dit proces vaak slecht gesteld. De hennen worden met 3-5 tegelijk aan een poot gepakt en blijven schreeuwend ondersteboven hangen terwijl de vanger met zijn andere hand een andere groep probeert te pakken. De hennen worden dan met de kop omlaag en meestal ruw door de boven-opening van de transportkratten gestopt. De druk op de kippenvangers om snel te werken en de kosten voor de boer laag te houden is hoog, omdat de prijs van eieren tegenwoordig zo laag is.
De training bestond uit een 3 uur durend theoretisch gedeelte in een klaslokaal en een 2 uur durend praktijkgedeelte op een Demeter leghennenboerderij. Gedurende het theoretische deel bespraken we de anatomie, fysiologie en het gedrag van leghennen, waarna we die informatie gebruikten en toepasten in hoe men daarmee enigszins het lijden en stress van de vogels tijdens het conventionele vangen kan verminderen. Bijvoorbeeld, we maakten de vangers bewust van het gevoelige gehoor van de kippen om hen te herinneren aan het dempen van hun eigen stem, dat zij rustig en niet abrupt moeten bewegen, dat ze donkere kleren dragen en blauw licht gebruiken om zo de vogels minder alert te maken, dat de lichten van de heftruck niet de schuur in schijnen, om nooit meer dan 2 vogels tegelijk te pakken en altijd beide poten vast te houden in plaats van bij 1 poot en om de borst ondersteunen. En ook om hen nooit ondersteboven te laten hangen terwijl ze met de andere hand meer vogels gaan pakken maar in plaats daarvan de eerste groep direct in het krat te laden zodat de kippen weer rechtop kunnen staan. En om te controleren dat er geen vleugels en kopjes uitsteken voordat de kratten worden gesloten en opgestapeld.
Maar we leerden de kippenvangers een alternatieve manier van vangen en laden van pluimvee, genaamd de “Zweedse methode”. Bij de Zweedse methode worden vogels niet bij hun poten gepakt of ondersteboven opgehangen maar ze worden juist rechtop gevangen, maximaal 1 – 2 tegelijk en zachtaardig, 1 – 2 tegelijk in het krat gezet. (De normale manier die mensen zouden willen toepassen als ze niet onder economische druk stonden.) Wetenschappelijke studies hebben uitgewezen dat vogels 3 keer meer corticosteron produceren als ze bij hun poten worden gegrepen en ondersteboven worden opgehangen dan wanneer ze vriendelijk en rechtop gevangen worden. We oefenden met elkaar deze veel humanere methode tijdens het praktische deel van de training op de Demeter eierboerderij.
We willen graag de Dierenbescherming bedanken voor hun aanbod om bij te dragen aan een deel van de kosten van deze training en voor het geven van hun steun aan dit idee. Ons doel is, en de Dierenbescherming deelt deze visie, dat in de nabije toekomst de meer vriendelijke methode van vangen en laden van vogels wordt opgenomen in de criteria voor biologisch gelabelde eieren. In aanmerking genomen dat de Dierenbescherming in Nederland het 3-sterren Beter Leven programma voor eieren nastreeft, hebben we er alle vertrouwen in dat het hier spoedig realiteit zal worden en zijn dus blij om de vangers hiervoor gereed te maken.
We willen graag Gemril en de Demeter boer bedanken die onze training serieus namen en die enthousiast waren en heel fijn om mee te werken.
Om meer te leren over het verschil tussen de commerciële en alternatieve “Zweedse methode” kan men onze korte video bekijken. De Zweedse methode duurt 3 keer zo lang, dus opdat deze werkwijze effectief kan zijn, zal de boer 3 keer zoveel vangers moeten huren om dit werk in dezelfde hoeveelheid tijd te kunnen verrichten. Dit zal resulteren in iets hogere kosten, maar verschillende biologische, vrije uitloop boeren hebben ons verteld dat het verschil in kosten niet van grote betekenis is als men dit kan spreiden over de 1.5 jaar van het krijgen van bijna elke dag een ei van elke kip.
