Successen in 2014

Veel minder paardenvlees uit het Amerikaanse continent

In maart kreeg ons onderzoek naar de verschrikkingen bij de invoer van paardenvlees uit Noord-, Midden- en Zuid Amerika uitgebreid aandacht in de Nederlandse media. Het televisieprogramma Radar wijdde er een hele uitzending aan en liet ook in latere uitzendingen zien wat de reacties waren. Kranten waaronder dagblad Trouw schreven erover. We hebben vergaderingen belegd met managers van supermarkten en fabrikanten van cafetaria-voedsel, die geïmporteerd paardenvlees in hun producten gebruiken. Dit alles heeft tot de volgende successen geleid:

• De Nederlandse supermarktketens Deen en Coop zijn onmiddellijk opgehouden met de verkoop van paardenvlees dat niet uit Europa afkomstig is.
• De Nederlandse supermarktketen Jumbo is opgehouden met de verkoop van paardenvlees uit Argentinië. Een klein percentage van de paardenvleesproducten komt nog steeds uit Uruguay, maar Jumbo heeft toegezegd dat men tegen het eind van 2015 volledig zal overschakelen op leveranciers uit Europa.
• Albert Heijn, de grootste supermarktketen, is ook opgehouden met de verkoop van paardenvlees uit Argentinië. Wel wordt er nog paardenvlees uit Uruguay aangeboden, maar woordvoerders hebben verklaard dat ze ook op Europese leveranciers willen overschakelen.
• Het Nederlandse merk Mora dat in de hele Benelux snacks verkoopt, heeft naar aanleiding van ons onderzoek alle paardenvlees uit het assortiment gehaald.
  Een andere grote fabrikant van snacks, Ad van Geloven, heeft een deel van het ingevoerde paardenvlees vervangen door Europees vlees. Men verklaarde niet langer paardenvlees te zullen gebruiken dat afkomstig is uit het Amerikaanse werelddeel.
• De Food & Veterinary Office heeft een inspectieteam naar Mexico uitgezonden en bevestigde onze reden tot bezorgdheid. Ten gevolge hiervan heeft de EU besloten de invoer van paardenvlees uit Mexico te verbieden.
• Sinds dit besluit van de EU is het aantal paarden dat in Mexico wordt geslacht met 60% verminderd. Drieënnegentig werknemers moesten ander werk gaan zoeken en één slachthuis is gesloten. Twee andere zijn beduidend kleiner geworden.
• Ten gevolge van ons onderzoek is een kamerdebat aangekondigd in 2015 waarin gesproken zal worden over de invoer van paardenvlees en de veiligheid voor de volksgezondheid.

Belangrijke vorderingen in Turkije

De Nederlandse regering heeft met het Turkse Ministerie voor Landbouw en Veeteelt een conferentie georganiseerd, die in Ankara is gehouden. Wij werden uitgenodigd om een lezing te geven over de huidige toestand in slachthuizen in Turkije en uiteen te zetten wat volgens ons gedaan moet worden om het dierenwelzijn tijdens de slacht te verbeteren.

• We hebben op de universiteiten van Ankara en Istanboel lezingen voor studenten diergeneeskunde gegeven waarin we hen vertelden hoe zij zouden kunnen bijdragen aan de verbetering van het dierenwelzijn tijdens de slacht.
• We hebben een presentatie gegeven voor het Turkse Ministerie voor Landbouw en Veeteelt waarin we lieten zien hoe de dieren lijden in de Turkse slachthuizen die we bezocht hebben. Naar aanleiding daarvan heeft het ministerie een trainingsprogramma opgezet over dierenwelzijn voor alle veeartsen die zij in dienst hebben. Daarvoor heeft het ministerie ons materiaal gebruikt.
• Meer dan honderd mensen, van wie velen een belangrijke functie bekleden in de Turkse vleesindustrie, hebben ons tweedaagse seminar bijgewoond over ‘Hoe het leed tijdens de slacht verminderd kan worden’. De bijeenkomst was georganiseerd in samenwerking met AWF en werd in oktober op de universiteit, aan de faculteit Diergeneeskunde gehouden.
• Onze inspanningen hebben tot gevolg gehad dat twee fabrieken, die apparatuur vervaardigen voor Halal slachthuizen in Turkije en andere landen in het Midden Oosten, hebben aangekondigd dat ze andere apparatuur zullen ontwerpen om de dieren mee te hanteren, die minder dierenleed teweegbrengen. De slachtdieren zullen dan niet langer levend en bloedend worden opgehesen.
• We hebben een website gebouwd (www.halal-slaughter-watch.org) waarop informatie in het Engels en het Turks te vinden is om werknemers in Halal slachterijen voor te lichten over een betere handelwijze tijdens de slacht. Tegen het einde van 2014 hadden al meer dan 40.000 mensen de website bezocht.

Stappen om overeenstemming te bereiken in de wetgeving inzake de toegang tot dieren tijdens transport

Een jaar nadat ons rapport over ‘Het belang van toegang tot dieren tijdens transport’ was verschenen, terwijl wij nog volop bezig waren met juridische procedures met transporteurs, farbikanten van vrachtauto’s voor veevervoer en de Nederlandse overheid, heeft diezelfde Nederlandse overheid contact gezocht met alle leden van de EU om tot overeenstemming te komen over de eisen waar veevervoer aan zou moeten voldoen, zodat er toegang is tot dieren die onderweg in nood raken.

Een uiteindeljk besluit is nog niet genomen maar het is al heel wat at er aandacht voor deze belangrijke kwestie is.

Eerste bedrijven hebben deelgenomen aan trainingen voor kippenvangers

Op initiatief van Eyes on Animals geeft SVO, het instituut dat mensen die in de voedselindustrie werkzaam zijn opleidt, tegenwoordig een training aan kippenvangers, bedoeld om hen te leren hoe ze blessures en grote angst bij de dieren kunnen vermijden tijdens hun werk.

Diervriendelijker krat voor kippen

Eyes on Animals heeft een fabrikant van plastic kippenkratten gevraagd een krat te ontwerpen met een toegangsopening aan de zijkant. Het zou een grote verbetering betekenen ten opzichte van de kratten die nu worden gebruikt, die alleen van bovenaf kunnen worden geopend. Zoals het vervoer nu plaatsvindt, is het onmogelijk een kip die ziek of gewond is te helpen, omdat niemand er bij kan. In 2014 heeft een plasticfabrikant een proefexemplaar gemaakt en inmiddels wordt het getest door een groot vervoersbedrijf voor kippen. Op grond van hun bevindingen worden nu aanpassingen gemaakt. Zodra die uitgevoerd zijn zullen de kratten in gebruik worden genomen en zullen ede kippen daadwerkelijk minder lijden.

Nederlandse overheid scherpt de controle op kippentransporten aan

In 2013 heeft het Nederlandse Ministerie voor Landbouw, Veeteelt en Visserij aangekondigd de controle op kippentransport te zullen aanscherpen, vooral op lange trajecten. Het besluit werd genomen op grond van waarnemingen van Eyes on Animals en naar aanleiding van gesprekken van onze juristen met vertegenwoordigers van het Ministerie.

In 2014 werden de volgende maatregelen aangekondigd:

• Meer toezicht op de boerderijen bij het vangen van kippen.
• Vervanging van kratten die kapot zijn en maatregelen wanneer gecontateerd wordt dat kapotte kratten worden gebruikt.
• Controle op de beschikbaarheid van voedsel en water tijdens langdurige transporten.

Bovendien neemt het Minsterie zich voor GPS-navigatie en ventilatie verplicht te stellen tijdens kippenvervoer.

Daadwerkelijke verbeteringen in slachthuizen

Eyes on Animals bezoekt geregeld slachthuizen om te kijken of er verbeteringen mogelijk zijn om dierenleed te verminderen. In 2014 volgden veel slachthuizen onze raadgeveingen op:

• Vervang electrische drijfstokken door zachtaardiger middelen.
• Strooi maïskorrels in de wachtruimte waar dieren op hun beurt omgeslacht te worden wachten. Dat voorkomt stress en vechtpartijen.
• Beperk slagschaduwen en spiegelende oppervlakken die de dieren schichtig maken.
• Voorkom lawaai door rubber aan te brengen op hekken en zorg dat leidingen geen sissende geluiden maken.
• Zorg dat deuren die automatisch sluiten niet tegen de dieren duwen of angst veroorzaken door geluid.
• Breng camera’s aan om de bejegening van de dieren te observeren.

Oproer in de melkfabriek

In november 2014 verscheen ‘Is zuivel wel zuiver?’, een rapport over de verbeteringen die mogelijk zijn bij de melkproductie dat was gebaseerd op onze waarnemingen in de zuivelindustrie. Wij zagen hoe pasgeboren kalveren werden weggehaald bij hun moeder, we zagen afgedankte melkkoeien die in slechte conditie op markten werden verhandeld, we stelden vast dat jonge stieren over lange afstanden naar mesterijen en slachthuizen werden vervoerd. Het rapport maakte ook gewag van de regels die gelden voor speciale zuivelmerken zoal Biologische melkproducten, Demeter en Weidemelk om te laten zien dat een paar centen meer al een verschil kunnen maken, maar ook om aan te tonen dat er nog altijd geen melk bestaat die rekening houdt met het dierenwelzijn van pasgeboren kalveren.

Het Nederlandse televisieprogramma Tros Radar besteedde uitgebreid aandacht aan de toestand op melkboererijen en zond beelden uit van hoe het er dagelijks toeging. Naar aanleiding van de uitzending ontstond een levendige discussie op facebook en op de website van Radar. Eyes on Animals staat in contact met een melkbedrijf en met een supermarktketen om melk op de schappen te krijgen die gegarandeerd komt van koeien die niet na de geboorte van hun kalveren zijn gescheiden zelfs niet van jonge stiertjes. Kalveren van beide geslachten worden samen in een kudde gehouden en blijven in contact met hun moeder.